Waa maxay farqiga u dhexeeya federaalismka iyo midowbixinta (con-federal)?







Ereybixinta labadaan erey ayaa badanaa ay maqlaan warbaahinta, oo ay ku jiraan baraha bulashada tusaale ahaan ereyada federaalka iyo con-federaalka kuwaas oo aad isugu dhow dhawaaqa, laakiin macna ahaan way ku kala duwan yihiin in kasta oo qaar badan ay ku jahwareeraan macnahooda.

waa maxay Fikradda federaalnimada?

* Federaalnimadu waa urur ikhtiyaar u ah dadyowga wadaaga hadafyada guud, xitaa qowmiyaddooda, diintooda, iyo kala duwanaashaha dhaqankooda, sidaa darteed dadkani waxay ku hoos nool yihiin hal nidaam siyaasadeed iyada oo aan laga badin sida ay ugu kala duwan yihiin luqadaha, taariikhda, iyo dhaqanka iyaga kala sooca. , Laakiin ku xusan dastuurka federaalka iyo sharciga matalaya awoodda ugu sarreysa ee federaaleynta.

astaamaha uu ku soocan yahay Federaalka:

  • Midawga federaalku wuxuu kuxiran yahay awoodiisa iyo qawaaniintiisa dastuur asaasi ah oo matalaya awooda ugu sarreysa ee dal, dhul, ama dowlad kasta oo ku biirta midowgan.
  • Xukuumadda federaalku waxay ka kooban tahay madaxweynaha, ra’iisul wasaaraha, wasiirrada iyo xubno ka tirsan baarlamaanka oo iyagana, kormeeraya waxqabadka dowladda iyo madaxda waaxyada, dowladdani si dimoqraadi ah ayaa loo soo doortaa.
  • Gobol walbo oo ka tirsan midowga federaalku wuxuu xaq u leeyahay inuu adeegsado kheraadkiisa dabiiciga ah iyo wax soo saarkiisa.
  • Caasimadda federaalka waxaa loo doortaa magaalada ku haboon iyada oo ku saleysan muhiimadeeda.
  • Maamulka federaalku wuxuu leeyahay ciidan hubaysan oo ilaaliya xuduudaha m.gobolka iyo tan qaranka.
  • Gobolku xaq uma leha in uu door ka ciyaaro xiriirka caalamiga marka laga reebo kormeerka dowladda dhexe ee federaalka.

Aynu soo qaadanno tusaalayaal dalalka leh nidaam federaali ah:
Mareykanka.
Boqortooyada Ingiriiska ee Ingiriiska. Boqortooyada Federaalka ee Malaysia Dawlada Dhexe ee Australia.
Canada.

waa maxay Fikradda ereyga 'Confederation'?

* Fikradda Confederation waa midow isku biiris ah oo ka dhaxeeyo laba dal ama in kabadan sida ku xusan heshiis qaas u ah siyaasadaha gaarka ah ee dhinacyada iyada oo si gaar ah loo ilaalinayo siyaasada waddan walba iyo aminaad ay ku dhisan tahay ixtiraamka madax-bannaanida dhammaan waddamada ay quseyso, laakiin waxay metelaysaa qaybaha dhexe ee dowladda hirgelinta siyaasadaha guud aanka ah Inta udhaxeysa wadamada.

astaamaha uu ku soocan yahay con Federaalka:

  • Ujeedada loo aasaasay Confederation waa in lala macaamilo qaar ka mid ah arrimaha caalamiga ah ee la wadaago sida lacagta, difaaca, iwm.
  • Dowladda dhexe ee loo yaqaan Confederation government waa inay siisaa xubnaheeda oo dhan taageerada loo baahan yahay.
  • Wadamada ka qeyb galaya Confederation waa iney marka hore dhameystiraan heshiiska udhaxeeya naftooda kadibna ay horumariyaan dastuurka dhamaantoodna waxay ku shaqeyn doonaan si waafaqsan qawaaniintooda.
  • Qaanuunka dowlad kastaa wuxuu leeyahay madaxbanaanideeda caalamiga ah, sida ku xusan shuruucda caalamiga ah waxaa lagu fuliyaa iswaafaqsiinta xubnaha Golaha.
  • Xidhiidhada ka dhexeeya Wadamadu ma aha mid loo siman yahay, laakiin waxay ku kala duwan yihiin awoodaha midaysan midkasta oo ka mid ah.

Aynu soo qaadanno tusaalayaal dalalka leh nidaam con federaalka ah:

  1. Jamhuuriyadda Isutagga imaaraadka carabta ee u dhaxaysay Masar iyo Siiriya, waxaay soconeysay 1958 ilaa 1961.
  2. Isutaggii ka dhaxeeyey Serbia iyo Montenegro, wuxuu socdey 1982 ilaa 2006 AD.
  3. Midowgii Soofiyeeti, oo la aasaasay 1917.

Maxey ku kala duwan yihiin federaalismka iyo midnimadu?

1.Midawga federaalku wuxuu ka dhacaa inta udhaxeysa dadka iyo dadka laga tirada badan yahay iyo hal qof oo keli ah, halka con federaalka ay ka dhaxeyso wadamada leh xornimado madax banaan.

2.Ma jiro xubin ka tirsan Ururka Federaalka oo ka bixi karta, iyadoo dowlad kasta oo ka mid ah ururka Confederation ay ka bixi karto.

3.Waxaa jira dhalasho mideysan oo loogu talagalay muwaadiniinta gobollada iyo dhulalka Midowga Federaalka, halka muwaadiniinta waddan kasta oo ka tirsan Isutagga con-federaalka ay ilaashadaan dhalashadooda.

4.Dowladda Federaalka dhexdeeda, dagaalada waxaa lagu tilmaamaa inay yihiin dagaalo gudaha ah, halka Confederation-ka lagu tilmaamaa dagaal caalami ah.

5.Xaqa uma laha ku shaqeynta siyaasad shisheeye iyo ku dhawaaqida dagaal xubnaha Dowlada Federaalka, halka wadamada con federaalka ah ogolaashaha lasiiyay.

Kuwani waa qodobbada ugu muhiimsan ee ku saabsan macnaha iyo farqiyada u dhexeeya ereyada federaalka iyo con federaalka

Comments

Popular Posts